Bilim İnsanları Yeni Bir Atom Altı Parçacık Keşfetti


İnsanlık için küçük, bilim için büyük bir adım

Bilim insanları, maddenin nasıl birbirine bağlı olduğunu daha iyi anlamak için yeni bir atom altı parçacığı keşfetti. Yeni atom altı parçacık Büyük Hadron Çarpıştırıcısı‘nın (LHC) yaptığı en iyi iş ile bulundu; atomları parçalayarak.
Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’nda görevli fizikçiler ve elbette diğer bilim insanları bir süredir teoride bir başka atom altı parçacığının olduğunu kabul etmekteydi fakat şimdiye kadar hiç kimse bunu görüntüleyememişti. LHC’de yapılan deneyde Xi-cc++ olarak adlandırılan parçacık bir saniyeliğine görüntülendi. Evet uzun bir süre gibi görünmeyebilir ancak deneyde yer alan Oxfordlu fizikçi Guy Wilkinson‘a göre bu süre, parçacık fiziğinde  “kayda değer biçimde uzun bir süre”.

Detay öncesi minik bilgiler;

  • Parçacık fiziğinde baryonlar üç kuarktan ya da üç anti-kuarktan oluşan atomaltı parçacıkların oluşturduğu ailedir. En ünlüleri Proton ve Nötron’dur.
  • Kuark, temel parçacık ve maddenin temel bileşenlerinden biridir. Kuarklar bir araya gelerek hadronlar olarak bilinen bileşik parçacıkları oluştururlar. Bunların en kararlı olanları atom çekirdeğinin bileşenleri proton ve nötrondur
  • Hadron, güçlü bir kuvvet tarafından bir arada tutulan taneciklerden oluşan ve Baronlar ve Mezomlar olarak ikiye ayrılan bileşik parçacıktır

Xi cc++” adı verilen baryonun,  3 bin 621 mega elektron volt ağırlığında olduğu belirtildi. Bir başka deyişle bu,  en bilindik baryondan dört kat daha ağır olduğunu gösteriyor.
Keşfedilen parçacığın iki adet ağır ve bir hafif kuarktan oluştuğu belirtiliyor. Normalde baryonlarda bir ağır bir hafif kuark bulunmaktadır, dolayısıyla Xi cc++ hayli enteresan. Wilkinson, açıklamasında iki ağır kuarkın, bir yıldız çiftinin dansı gibi hareket ettiğini, hafif olanın ise etraflarında döndüğünü belirtiyor.
Uzunca bir süredir keşfedilmeyi bekleyen yeni parçacık, fizikçiler için araştırılacak yeni bir baron ailesi vaat ediyor. Bakalım ileride ne gibi buluşlara imza atılacak.
Ekip, konuyla ilgili raporunu Physical Review Letters‘a sundu.
Kaynak; CBSNews ScienceAlert


Metin Akpınar
Teknolojiyi ve popüler kültürü takip etmeyi sever, onlar hakkında yazmayı daha çok sever. Ayrıca sizden gelen soruları da cevaplamaktan hoşnut kalır; [email protected] twitter.com/MtnAKPINAR

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir