DirectX Nedir ? Ne İşe Yarar?


DirectX, Microsoft‘un oyunlar ve çoklu ortam yazılımları için geliştirdiği Yazılım Programlama Arayüzü(API)‘dür. Aslında bir çok API’den oluştuğunu söylesek yanılmayız. Daha iyi bir oyun deneyimi, görsel ve ses deneyimi vermesinin dışında üstün uyumluluk sağlayan API’nin önemi tartışılmaz bir gerçek. Aslında Microsoft DirectX’i Windows 95 döneminde oyun programcılarını kendine yani Windows’a çekmek için geliştirmiştir. Ayrıca Microsoft’un Xbox konsolunda DirectX kullanılmaktadır. Firma DirectX özelliğini popüler hale getirmek ve var olan kullanıcıları konsola yöneltebilmek için konsol adına ”X” takısını eklemiştir.
Genel olarak baktığımızda DirectX bir tamamlayıcı görevi üstlenmektedir. Yani bilgisayarınızın donanımı ve uygulama arasındaki bağlantıyı sağlar. DirectX’in gelişimi sürekli devam etmektedir ve genel olarak ekran kartlarının gelişimi ile paralel olarak takip eder. Oyunlarda ki gerçekçiliğe katkı sağlayan yazılım sayesinde bugün oyunlarda çevre ile etkileşime geçebilmemizin tabanı sağlanmıştır. DirectX’in rakibi var mı derseniz elbette var. Bunlardan en önemlisi AMD’nin geliştirdiği Vulkan’dır. Vulkan hakkında da ilerleyen zamanlarda yazımız olacaktır. Dilerseniz DirectX’in içerdiği bileşenlere geçelim.

  • DirectInput; Fare, klavye, joystick gibi aygıtların giriş, çıkış ve verilerini yöneten arabirimdir.
  • DirectSound; İki ve üç boyutlu sesler için kullanılır. Ayrıca ses kartlarının arayüzünde de kullanılır.
  • DirectMusic; Etkileşimli ses bileşeni diyebiliriz. Windows altında aklınıza gelen ses ile ilgili her şeyle ilgilidir.
  • Direct3D; En önemli API’lerden biridir. Ekrana 2 veya 3 boyutlu görüntülerin aktarılmasını sağlar. ATI ve NVIDIA’nın katkıları ile geliştirilmiştir. Alternatifi OpenGL’dir.
  • DirectPlay; Modem, Internet ve ağ üzerinde ki oyun bağlantılarını sağlar. Gerek oyunlar içindeki sesli sohbet gerekse oyun verilerinin kaybolmamasını sağlar. TCP/IP, IPX, Bluetooth ve doğrudan modem bağlantılarını destekler.
  • DirectDraw; Video bağdaştırıcısının özelliklerine hızlı bağlantı sağlar. API, render ve grafik uygulamalarını hızlandırır tam ekran pencere ve gömülü ekranların çalışmasını sağlar. 2D API olup, 3D işlerde verimsizdir ki zaten Direct3D o açığı çözüyor.
  • DirectShow; API sayesinde bilgisayarda, internette yer alan çoklu ortam  dosyalarını yakalama ve oynatma imkanı sağlar. ASF, AVI, DV, MPEG, MP3, WMA, WMV, WAV gibi çeşitli ses ve video biçimlerini destekler.

DirectX Sürümleri

Criag Eisler, Alex St.John ve Eric Engstrum tarafından geliştirilen DirectX (Bu bilgiyi başta vermek gerekirdi) ilk sürümüne 1994‘te kavuştu. Ardından 2, 3, 4 sürümleri geldi ancak 4.sürüm piyasaya sürülmedi ve aynı yıl 5. sürüm piyasaya sürüldü. Ancak DirectX 5 ile birlikte Microsoft beklediği ilgiye ulaşabildi.
DirectX_Image_4 (454 x 342)
 
Ardından DxDiag destekli DirectX 6 (1998) geldi. One izleyen 7 ve 8 sürümler optimizasyona önem verirken gelişmeyi DirectX 9 getirdi. 2002 yılında çıkıp 2004 yılına kadar farklı sürümlere kavuştu ve 2006 yani DirectX 10’a kadar yaşam sürdü. Ardından Windows Vista ve DirectX 10,  DirectSound ve DirectInpu API’leri ile birlikte geldi ve grafik tarafında iyileştirmeler yaptı.
comp1 (1600 x 729)
 
Hemen ardından Windows 7 ile birlikte halen kullanımda olan DirectX 11 yenilikler ile tanıtıldı. DX11 Tessellation özelliği ile çok daha fazla poligon seviyesine ulaşmıştır ve ekranda görünen detay seviyesi üst seviyeye çıkmıştır.

Şimdilerde Windows 10 ile gelecek olan DirectX 12 konuşuluyor. DX12 ile birlikte inanılmaz bir poligon artışı yaşanacak ve PC donanımında ki yük azaltılacak. Bununla birlikte donanımın gücü çok daha iyi kullanılacak. Öyle ki %40 civarında ki bir performans artışından bahsediyoruz. Tabi ekran kartınız DX12 sürümünü destekliyorsa.

Yazımızın sonuna gelmiş bulunmaktayız. Size geçen hafta kısa bir yazı yazacağımı söylemiştim ancak yine uzun bir yazı oldu.  Eğer aklınıza takılan bir soru veya merak ettiğiniz bir bilgi var ise yorum olarak belirtin ve adınızın geçtiği yazımızda bilgiyi Dijitaller ailesine aktaralım. Bir sonraki yazımıza kadar esen kalın.


Metin Akpınar
Teknolojiyi ve popüler kültürü takip etmeyi sever, onlar hakkında yazmayı daha çok sever. Ayrıca sizden gelen soruları da cevaplamaktan hoşnut kalır; [email protected] twitter.com/MtnAKPINAR

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir